Anwybyddu Gorchmynion y Rhuban
Neidio i'r prif gynnwys

Ymchwiliadau

Pan ymddengys i Gomisiynydd y Gymraeg, yn sgil derbyn cwyn, y gall sefydliad cyhoeddus fod wedi methu â chydymffurfio â chynllun iaith Gymraeg, caiff gynnal ymchwiliad statudol yn unol ag adran 17 Deddf yr Iaith Gymraeg er mwyn gweld a fu methiant.
 
Arfer y Comisiynydd fydd rhoi cyfle rhesymol i sefydliad ymateb i honiadau cwyn, a cheisio datrysiad boddhaol a chyflym er budd yr achwynydd. Bydd y Comisiynydd yn ystyried y ffactorau canlynol er mwyn penderfynu a yw sefydliad wedi ymateb yn foddhaol i gŵyn:
 
  • A yw’r sefydliad wedi datrys yr achos penodol dan sylw ac wedi darparu tystiolaeth briodol i’r Comisiynydd? 
  • A yw’r sefydliad wedi cydnabod ei fethiant ac (os yn berthnasol) wedi ymddiheuro i’r achwynydd? 
  • A yw’r sefydliad wedi ymrwymo i roi camau yn eu lle fel nad yw’r diffyg yn digwydd eto? A oes gan y Comisiynydd ddigon o dystiolaeth o hyn? 
  • A yw’r sefydliad wedi gweithredu yn unol â’i gynllun iaith Gymraeg wrth ymdrin â’r gŵyn a/neu wedi ymateb i ohebiaeth o fewn cyfnod rhesymol?

Os nad yw sefydliad yn cynnig tystiolaeth i ddangos ei fod wedi cymryd y camau uchod bydd y Comisiynydd yn cynnal ymchwiliad statudol, oni bai fod rhesymau arbennig dros beidio.

Os yw sefydliad cyhoeddus wedi gweithredu’r camau uchod mae’n bosibl na fydd y Comisiynydd am gymryd camau pellach.
 
Er hynny, mewn amgylchiadau arbennig (neu os nad yw sefydliad wedi gweithredu’r camau i gyd neu heb eu gweithredu’n llawn), mae’n bosibl y bydd y Comisiynydd yn penderfynu cynnal ymchwiliad statudol.
 
Gall y Comisiynydd hefyd gynnal ymchwiliad statudol yn sgil derbyn tystiolaeth arall sydd yn amlygu methiant i weithredu cynllun iaith Gymraeg, megis gwybodaeth mewn adroddiadau monitro, gwybodaeth yn dilyn arolwg, neu unrhyw wybodaeth arall. Bydd y Comisiynydd yn dilyn yr un egwyddorion a’r un camau cychwynnol ag y byddai’n eu dilyn wrth ddelio â chwyn.
 
Caiff adroddiadau ymchwiliadau statudol eu cyhoeddi ar wefan y Comisiynydd. Cliciwch ar y teitlau isod i ddarllen yr adroddiadau.
 

Trwy barhau i ddefnyddio’r wefan, rydych yn cytuno i ni osod nifer fechan o gwcis. Polisi cwcis

Cau