Anwybyddu Gorchmynion y Rhuban
Neidio i'r prif gynnwys

Lansio Cynhadledd 2017

 

Lansiwyd cynhadledd flynyddol Cymdeithas Ryngwladol y Comisiynwyr Iaith mewn digwyddiad min nos yn adeilad y Pierhead dan nawdd y Prif Weinidog ar 16 Mai 2017. Roedd y derbyniad hwn hefyd yn gyfle i nodi 50 mlwyddiant Deddf yr Iaith Gymraeg (1967): deddfwriaeth arwyddocaol o safbwynt y Gymraeg a sefydlodd yr hawl i ddefnyddio’r Gymraeg mewn achosion llys ac a fraenarodd y tir ar gyfer cyflwyno deddfwriaeth ddiweddarach i gydnabod hawliau siaradwyr Cymraeg.

Cafwyd anerchiadau gan Lywydd y Cynulliad, Elin Jones AC ynghyd â’r Gwir Anrhydeddus Syr David Lloyd Jones, Arglwydd Ustus Apêl. Gallwch ddarllen anerchiad Syr David Lloyd Jones yn llawn drwy ddilyn y ddolen hon: Deddf yr Iaith Gymraeg 1967: yr hanner canrif cyntaf.

Gallwch weld lluniau swyddogol y digwyddiad drwy ddilyn y ddolen hon: Lluniau swyddogol.

Dymuna'r Comisiynydd ddiolch am nawdd hael Cymdeithas y Cyfreithwyr tuag at y digwyddiad hwn.

 

Siaradwyr
 
Y Gwir Anrhydeddus Carwyn Jones AC, Prif Weinidog Cymru
 
Ganwyd Carwyn Jones yn 1967 a chafodd ei addysg yn Ysgol Gyfun Brynteg, Pen-y-bont ar Ogwr, ym Mhrifysgol Cymru Aberystwyth ac yn Ysgol y Gyfraith yn Ysbytai’r Frawdlys, Llundain. Cyn ei ethol, roedd yn fargyfreithiwr mewn siambrau yn Abertawe yn arbenigo yng Nghyfraith Troseddau, Teulu a Niwed Personol, ac yn diwtor proffesiynol yn Ysgol y Gyfraith, Prifysgol Cymru Caerdydd. Bu’n Gynghorydd ar Gyngor Bwrdeistref Pen-y-bont ar Ogwr ac yn Gadeirydd y Grŵp Llafur ar y Cyngor. Mae hefyd yn aelod o UNISON ac yr Undeb Unite, yr RSPB a'r Ymddiriedolaeth Genedlaethol. Mae wedi bod yn aelod o’r Blaid Lafur ers 1987 ac fe chwaraeodd ran amlwg yn ymgyrch ‘Ie Dros Gymru’.
 
Cafodd Carwyn Jones ei benodi’n Is-ysgrifennydd ym mis Mawrth 2000 ac yna ei benodi’n Ysgrifennydd Amaethyddiaeth a Datblygu Gwledig ar drothwy Sioe Amaethyddol Frenhinol Cymru ym mis Gorffennaf 2000. Ym mis Mawrth 2002 ychwanegwyd rôl y Gweinidog Busnes at ei bortffolio Materion Gwledig. Ym mis Mehefin 2002 cafodd ei benodi’n Weinidog dros Lywodraeth Agored. Ym mis Mai 2003 cafodd ei benodi’n Weinidog dros yr Amgylchedd, Cynllunio a Chefn Gwlad. Ym mis Mai 2007 fe gafodd ei benodi’n Weinidog ar gyfer Addysg, Diwylliant a'r Iaith Gymraeg ac ers mis Gorffennaf 2007 fe gafodd ei apwyntio fel Cwnsler Cyffredinol ac Arweinydd y Tŷ.
 
Yn dilyn ymddeoliad Rhodri Morgan AC, fe gafodd ei benodi’n Brif Weinidog Cymru ar y 9fed o Ragfyr 2009 a’i benodi i’r Cyfrin Gyngor ar y 9fed o Fehefin 2010. Yn dilyn Etholiadau’r Cynulliad ym mis Mai 2016 cafodd ei ail-benodi’n Brif Weinidog Cymru.
 
Mae ei ddiddordebau’n cynnwys chwaraeon, darllen a theithio. Mae’n rhugl yn y Gymraeg.
 
Elin Jones AC
Y Llywydd

Mae Elin Jones wedi bod yn aelod o Gynulliad Cenedlaethol Cymru ers ei greu ym 1999 a chafodd ei hethol yn Llywydd ym mis Mai 2016.  Yn y rôl hon, hi sy'n cadeirio'r Pwyllgor Busnes a Chomisiwn y Cynulliad, yn ogystal â chadw trefn yn y Cyfarfod Llawn.
 
Cafodd Elin ei geni a'i magu yn Llanbedr Pont Steffan yng Ngheredigion, yr etholaeth y mae'n ei chynrychioli.  Graddiodd o Brifysgol Caerdydd gyda BSc mewn Economeg ac astudiodd ar gyfer MSc ôl-radd mewn Economeg Amaethyddol ym Mhrifysgol Cymru Aberystwyth, cyn gweithio fel swyddog Datblygu Economaidd i Fwrdd Datblygu Cymru Wledig.
Cyn ei hethol i'r Cynulliad, bu Elin yn gwasanaethu fel cynghorydd tref Aberystwyth a bu'n Faer ieuengaf erioed y dref ym 1997-98.
 
Yn ystod ei hamser yn y Cynulliad, mae Elin wedi bod yn Weinidog yr Wrthblaid dros Ddatblygu Economaidd y Cynulliad, yn Weinidog yr Wrthblaid dros yr Amgylchedd, Cynllunio a Chefn Gwlad, ac yn Weinidog yr Wrthblaid dros Iechyd.  Hi oedd Gweinidog Llywodraeth Cymru dros Faterion Gwledig rhwng 2007 a 2011.  Bu’n Gadeirydd Plaid Cymru rhwng 2000 a 2002.
 
Yn rhyngwladol, mae Elin yn cynrychioli'r Cynulliad yng nghyfarfodydd Cynhadledd Cynulliadau Deddfwriaethol Rhanbarthol Ewrop (CALRE) ac mae'n Llywydd Cangen y Cynulliad o Gymdeithas Seneddol y Gymanwlad (CPA).
 
Y tu allan i'r Cynulliad, mae Elin yn mwynhau cerddoriaeth, ffilmiau, darllen a phêl-droed – mae'n gefnogwr selog o Glwb Pêl-droed Tref Aberystwyth.
 
Y Gwir Anrhydeddus Syr David Lloyd Jones
Arglwydd Ustus Apêl

Cafodd yr Arglwydd Ustus Lloyd Jones ei eni a’i fagu ym Mhontypridd, a derbyniodd ei addysg yn yr Ysgol Ramadeg i fechgyn ym Mhontypridd ac yng Ngholeg Downing, Caergrawnt. Cafodd ei alw i’r Bar ym 1975 gan gymdeithas y Deml Ganol a bu’n gymrawd i Goleg Downing, Caergrawnt rhwng 1975 a 1991. Daeth yn Gofiadur i Gylchdaith Cymru a Chaer yn 1994 a gwasanaethodd fel Cwnsler Ieuaf y Goron (Cyfraith Gwlad)  rhwng 1997 a 1999 cyn y’i penodwyd yn Gwnsler y Frenhines. Yn 2004-5, ef oedd Cadeirydd Grŵp Ewropeaidd y Bar.

Fe’i penodwyd yn Farnwr Uchel Lys yn 2005. Gwasanaethodd fel Barnwr Llywyddol ar Gylchdaith Cymru ac fel Cadeirydd Pwyllgor Sefydlog yr Arglwydd Ganghellor ar yr Iaith Gymraeg o 2008 hyd 2011. Cafodd ei benodi’n Arglwydd Ustus dros Apêl ac i’r Cyfrin Gyngor yn 2012. Rhwng 2012 a 2015, ef oedd Cadeirydd Comisiwn y Gyfraith Cymru a Lloegr.
 
Mae’n Gymrawd er Anrhydedd gan Brifysgol Aberystwyth a Choleg Downing, Caergrawnt.
 
Mae’n LL.D er anrhydedd gan Brifysgol De Cymru a Phrifysgol Abertawe.

Trwy barhau i ddefnyddio’r wefan, rydych yn cytuno i ni osod nifer fechan o gwcis. Polisi cwcis

Cau